Rốn trẻ sơ sinh bao lâu thì rụng là câu hỏi của rất nhiều bậc cha mẹ trong những ngày đầu chăm sóc bé. Trên thực tế, rụng rốn là một quá trình sinh lý tự nhiên và không có gì nguy hiểm, nhưng nếu chăm sóc sai cách hoặc xuất hiện dấu hiệu bất thường, trẻ có thể đối mặt với nguy cơ nhiễm trùng rốn nguy hiểm. Bài viết dưới đây của Daibaccare sẽ giúp bạn hiểu rõ thời gian rốn rụng bình thường cũng như cách chăm sóc đúng chuẩn để trẻ tự tin phát triển. Cùng theo dõi nhé!
Rốn trẻ sơ sinh bao lâu thì rụng?
Theo nhiều nghiên cứu và các chuyên gia chăm sóc sức khỏe trẻ em cho biết, thông thường, cuống rốn sẽ tự rụng trong vòng 1 đến 3 tuần sau khi sinh, nghĩa là khoảng 7 – 21 ngày sau sinh. Trong giai đoạn này, cuống rốn sẽ khô dần, chuyển từ màu vàng sang nâu đen, sau đó tự rụng mà không cần can thiệp.
Học viện Nhi Khoa Hoa Kỳ American Academy of Pediatrics (AAP) chia sẻ, đa số trẻ có rốn rụng trong 1 – 2 tuần đầu, nhưng vẫn có những trường hợp rốn rụng muộn hơn mà không phải là bệnh lý nếu không kèm theo các dấu hiệu nhiễm trùng/viêm cuống rốn.
Các chuyên gia tại UF Health là hệ thống y tế – học thuật trực thuộc Đại học Florida (University of Florida) tại Hoa Kỳ cũng cho biết, nếu cuống rốn của bé chưa rụng sau 4 tuần, hãy liên hệ với bác sĩ nhi khoa. Bởi đó có thể có vấn đề về cấu tạo giải phẫu hoặc hệ miễn dịch của bé.
Quá trình rụng rốn diễn ra như thế nào?
Quá trình rụng rốn của trẻ sơ sinh diễn ra theo 3 giai đoạn tự nhiên
Ngay sau sinh
Cuống rốn được kẹp và cắt, sau đó bác sĩ hoặc chuyên gia sẽ hướng dẫn cha mẹ chăm sóc theo nguyên tắc dry cord care – nghĩa là giữ cho rốn của trẻ luôn khô, sạch và thoáng.
Tổ chức Y tế thế giới WHO (World Health Organization) khuyến nghị ba mẹ không nên băng kín cũng như không bôi bất kỳ chất gì lên rốn để phòng tránh nguy cơ viêm rốn/nhiễm trùng rốn vô cùng nguy hiểm
Rốn trẻ sơ sinh bao lâu thì rụng? – Khoảng 7 – 10 ngày sau sinh
Trong giai đoạn này, cuống rốn dần khô, teo lại và tự rụng, cha mẹ sẽ thấy rốn khô lại theo từng ngày cũng như màu sắc của cuống rốn sẫm dần cho đến khi chuyển sang trạng thái khô đen.
Lưu ý, hãy để cuống rốn của trẻ khô và rụng tự nhiên, cha mẹ tuyệt đối không tự ý gỡ hoặc vặt cuống rốn của trẻ – kể cả khi cuống rốn chỉ còn dính với rốn bằng phần da rất nhỏ, bởi việc này có thể khiến trẻ chảy máu, tăng nguy cơ viêm rốn.
Giai đoạn khoảng 15 ngày
Sau khi rốn rụng, vết rụng tiếp tục khô và lành hoàn toàn. Đôi khi, thay vì khô hoàn toàn, dây rốn sẽ hình thành mô sẹo màu hồng gọi là u hạt rốn – là tình trạng mô lành ở rốn phát triển quá mức trong quá trình vết rốn đang lành sau khi rụng và tiết ra chất dịch màu vàng nhạt.
Trong một số trường hợp nhẹ, dịch có thể giảm dần. Tuy nhiên, nếu u hạt không cải thiện hoặc tiết dịch kéo dài, cha mẹ nên đưa bé đi khám để được xử trí đúng cách
Rốn trẻ sơ sinh bao lâu thì rụng và những yếu tố ảnh hưởng
Thời điểm rốn rụng ở mỗi bé có thể sớm hoặc muộn khác nhau, phụ thuộc vào nhiều yếu tố:
- Cách chăm sóc rốn: Rốn được giữ khô, sạch và thoáng thường sẽ khô nhanh và rụng sớm hơn. Ngược lại, độ ẩm vùng rốn cao khiến cuống rốn lâu khô, dễ rụng chậm. Cùng với đó, việc bôi các chất không cần thiết như thuốc, cồn, nghệ hay lá cây dân gian có thể làm rốn ẩm kéo dài, tăng nguy cơ viêm và khiến rốn rụng muộn hơn.
- Đặc điểm của trẻ: Đây là yếu tố cũng có thể ảnh hưởng rõ rệt đến thời gian rụng rốn của trẻ sơ sinh. Theo đó, trẻ sinh non hoặc nhẹ cân thường có quá trình rụng rốn chậm hơn so với trẻ đủ tháng.
Chăm sóc rốn đúng cách để rốn rụng an toàn
Theo các chuyên gia từ Mayo Clinic chia sẻ trong bài nghiên cứu với tiêu đề “Umbilical cord care: Do’s and don’ts for parents” cho biết, cha mẹ nên chú ý những điểm dưới đây trong quá trình chăm sóc rốn của trẻ để đảm bảo rốn của trẻ rụng tự nhiên và luôn khỏe mạnh.
Giữ rốn luôn khô và sạch
Đây là nguyên tắc cơ bản và được nhiều chuyên gia khuyến nghị cha mẹ nên tuân thủ trong quá trình chăm sóc rốn trẻ sơ sinh. Sau khi sinh, cuống rốn cần được để khô tự nhiên.
Cùng với đó, cha mẹ không cần vệ sinh rốn hằng ngày nếu rốn sạch và chỉ làm sạch khi rốn bị dính nước tiểu, phân hoặc dịch bẩn.
Đặc biệt, sau khi vệ sinh rốn, cần thấm khô kỹ vùng rốn bằng khăn mềm để tránh tình trạng ẩm ướt – yếu tố khiến rốn lâu rụng và dễ viêm.
Không băng kín rốn
Nhiều mẹ thường lo sợ cuống rốn của trẻ bị bẩn hoặc tổn thương nên thường sử dụng băng gạc che kín lại. Tuy nhiên đây là việc làm sai lầm, thậm chí phản tác dụng vì có thể khiến rốn của trẻ dễ bị bí, ẩm và viêm hơn.
Bởi vậy, cha mẹ nên nhớ không băng, che kín hay dán gạc lên rốn. Khi mặc tã, nên gập tã xuống dưới rốn để tránh cọ xát và giúp rốn tiếp xúc với không khí, từ đó giúp rốn khô nhanh hơn và rụng tự nhiên.
Không bôi bất kỳ chất gì lên rốn
Các chuyên gia khuyến cáo không bôi cồn, thuốc, bột, dầu, nghệ hay mẹo dân gian lên rốn, trừ khi có chỉ định y tế. Bởi việc bôi các chất này có thể làm rốn ẩm ướt kéo dài và tăng nguy cơ nhiễm trùng.
Tắm bé đúng cách
Trong thời gian chưa rụng rốn, nên tắm lau (sponge bath) thay vì ngâm người bé trong nước.
Trong trường hợp rốn bị ướt hay bẩn, hãy lau bằng nước muối sinh lý nồng độ 0.9% và băng gạc mềm, sau đó dùng gạc hoặc khăn thấm khô nhẹ nhàng.
Theo dõi dấu hiệu bất thường
Rốn bình thường sẽ khô, sẫm màu và tự rụng sau khoảng 7 – 21 ngày. Nếu sau thời gian trên, rốn của bé chưa rụng hoặc kèm theo các dấu hiệu dưới đây, cha mẹ cần đưa trẻ đến các cơ sở ý tế để được thăm khám và xử lý sớm nhất, tránh biến chứng nguy hiểm xảy ra:
- Rốn đỏ lan rộng, sưng đỏ
- Có mủ, dịch vàng/xanh, mùi hôi khó chịu
- Trẻ sốt, bú kém, lừ đừ, quấy nhiều
- Chảy máu rốn kéo dài
- Rốn không rụng sau 3 tuần kèm dấu hiệu bất thường
Hy vọng với những chia sẻ trên đây, cha mẹ đã có đáp án cho thắc mắc rốn trẻ sơ sinh bao lâu thì rụng, từ đó biết cách chăm sóc rốn trẻ đúng chuẩn cũng như chủ động phòng ngừa viêm rốn/nhiễm trùng rốn hiệu quả. Daibaccare tin rằng, chăm sóc đúng cách và theo dõi thường xuyên sẽ giúp rốn của bé lành tự nhiên, tạo nền tảng cho bé phát triển tối ưu trong những tuần đầu đời.
