Da khô mùa đông nên dùng gì là thắc mắc của nhiều người, bởi khi mùa đông thời tiết lạnh, độ ẩm trong không khí thấp, kết hợp gió lạnh và việc tắm nước nóng khiến hàng rào bảo vệ da bị suy yếu, dẫn đến khô ráp và nhạy cảm. Bài viết dưới đây của Daibaccare sẽ giải đáp thắc mắc trên để bạn biết cách chăm sóc da phù hợp và bổ sung dưỡng chất khoa học giúp da luôn mềm mịn, khỏe mạnh từ bên trong.
Lý do da khô hơn vào mùa đông
Theo Hiệp hội Da liễu Hoa Kỳ – American Academy of Dermatology (AAD) chia sẻ trong chuyên đề “Dermatologists’ top tips for relieving dry skin”, mùa đông là thời điểm hàng rào bảo vệ da (skin barrier) dễ bị suy yếu nhất. Trong tài liệu “Dermatologists’ top tips for relieving dry skin – Lời khuyên hàng đầu của bác sĩ da liễu để làm dịu da khô”, AAD giải thích rằng khi nhiệt độ và độ ẩm ngoài trời giảm mạnh, lớp lipid tự nhiên của da bị phá vỡ sẽ khiến da mất nước nhanh hơn, trở nên khô ráp, dễ bong tróc và nhạy cảm hơn.
Bên cạnh đó, không khí lạnh, gió mạnh và thói quen tắm nước nóng quá lâu đều góp phần làm tăng tình trạng khô da và kích ứng, vì nước nóng làm cuốn trôi dầu tự nhiên bảo vệ da. Đây là lý do nhiều người bị nứt nẻ, căng rát hoặc thậm chí chảy máu da vào mùa đông.
Da khô mùa đông nên dùng gì?
Kem dưỡng ẩm chứa Ceramide – “vệ sĩ” của hàng rào da
Ceramide là một loại lipid tự nhiên chiếm khoảng 50% cấu trúc hàng rào bảo vệ da. Khi da bị khô, nứt nẻ hoặc bị tác động bởi thời tiết lạnh, lượng ceramide trong da giảm đi đáng kể, khiến các tế bào sừng không liên kết chặt chẽ với nhau. Điều này khiến da dễ mất nước, trở nên thô ráp và nhạy cảm hơn.
Theo Thư viện Y khoa quốc gia Hoa Kỳ (NIH), việc bổ sung Ceramide thông qua kem dưỡng ẩm giúp lấp đầy những khoảng trống giữa tế bào da, tái tạo lớp màng lipid tự nhiên và tăng khả năng giữ ẩm cho da. Đây là lý do NIH khuyến nghị kem dưỡng chứa Ceramide như một lựa chọn an toàn và hiệu quả cho mọi loại da khô, da nhạy cảm hoặc da tổn thương do thời tiết.
Cụ thể, Ceramide mang đến nhiều lợi ích cho làn da, đặc biệt là da khô ráp, nhạy cảm, dễ kích ứng:
- Giảm mất nước qua da (TEWL): Ceramide giúp da giữ nước tốt hơn, hạn chế hiện tượng mất nước qua da khiến da khô bong tróc trong mùa đông.
- Phục hồi hàng rào da: Khi lớp lipid được củng cố, da sẽ trở nên khỏe hơn, từ đó giảm kích ứng cũng như các tình trạng da khác như khô, nhạy cảm, mẩn đỏ, căng rát…
- Thân thiện với da nhạy cảm: Ceramide được các chuyên gia đánh giá có cấu trúc gần giống với lipid tự nhiên của da, vì vậy làn da dễ dàng hấp thụ mà ít gây tác dụng phụ.
Dưỡng ẩm chứa thành phần hút ẩm (Humectants)
Nhóm humectants (chất hút ẩm) – ví dụ như Hyaluronic Acid, Glycerin, Urea… là những thành phần có khả năng kéo nước từ môi trường để cấp ẩm, làm mềm và căng bề mặt. Việc dưỡng ẩm này củng cố hàng rào bảo vệ da, cải thiện độ đàn hồi và có thể làm giảm sự xuất hiện của nếp nhăn và tình trạng khô da.
Theo các chuyên gia da liễu, dây là nhóm dưỡng ẩm quan trọng nhất đối với da khô, da bong tróc hoặc da mất nước trong mùa đông. Cụ thể:
- Hyaluronic Acid (HA): HA là phân tử có khả năng giữ nước cực mạnh. Nhờ cấu trúc đặc biệt, HA có thể giữ lượng nước gấp 1.000 lần trọng lượng phân tử của chính nó, giúp da luôn căng mọng và mềm mịn. Phù hợp với mọi loại da, đặc biệt là da khô và da nhạy cảm.
- Glycerin: Glycerin là humectant phổ biến nhất trong các sản phẩm dưỡng ẩm hiện nay. Nó hoạt động bằng cách hút nước vào lớp sừng, đồng thời cải thiện độ mềm mại và giúp da duy trì độ ẩm suốt nhiều giờ. Tương tự như HA, Glycerin là thành phần ít gây kích ứng, phù hợp cả da nhạy cảm và da em bé.
- Urea (nồng độ thấp 2–5%): Urea vừa là humectant, vừa là thành phần giúp làm mềm lớp sừng, tăng khả năng giữ nước cho da, giúp da mềm mại, giảm sần sùi và cải thiện tình trạng bong tróc. Các sản phẩm chứa Urea thường được khuyên dùng cho da khô – rất khô hoặc da dày sừng nhẹ.
Dưỡng ẩm chứa thành phần khóa ẩm
Petrolatum (Vaseline) và Squalane là hai thành phần khóa ẩm (occlusives) được các chuyên gia da liễu đánh giá rất cao trong việc bảo vệ da trước thời tiết lạnh và hanh khô. Vậy nên nếu bạn thắc mắc không biết da khô mùa đông nên dùng gì thì các sản phẩm chứa Vaseline và Squalane là câu trả lời.
Cụ thể:
- Petrolatum (Vaseline): Petrolatum là một trong những chất khóa ẩm mạnh nhất được sử dụng trong dược mỹ phẩm. Khi thoa lên da, petrolatum tạo nên một lớp màng bảo vệ bán kín (semi-occlusive barrier) giúp ngăn nước bốc hơi khỏi bề mặt da, từ đó giảm tình trạng khô căng, bong tróc và nứt nẻ, điều này đặc biệt hữu ích trong mùa đông.
- Squalane: Squalene là một dạng lipid có cấu trúc tương tự dầu tự nhiên của da (sebum), vì vậy nó có độ tương thích với da cao mà không lo sợ gây bít tắc lỗ chân lông, phù hợp cho cả da dầu, hỗn hợp và da nhạy cảm. Đặc biệt, hiệu quả dưỡng ẩm của Squalane sẽ tăng gấp nhiều lần khi dùng kèm humectants như HA hoặc glycerin
Da khô mùa đông nên dùng gì – Dưỡng ẩm bằng thảo mộc tự nhiên
Một số chiết xuất từ thiên nhiên như nha đam (aloe vera), rau má (Centella Asiatica) và yến mạch (colloidal oatmeal) được các chuyên gia da liễu đánh giá cao nhờ khả năng làm dịu da, giảm đỏ rát và tăng độ ẩm tự nhiên cho da, đặc biệt khi thời tiết hanh khô khiến da dễ kích ứng.
- Nha đam (Aloe Vera): Aloe vera chứa nhiều polysaccharide giúp giữ nước trên bề mặt da, đồng thời có đặc tính kháng viêm nhẹ, giúp làm dịu vùng da bị căng rát, nóng đỏ. Đây là thành phần phù hợp cho da nhạy cảm hoặc da đang kích ứng nhẹ.
- Rau má (Centella Asiatica): Madecassoside và Asiaticoside – hai thành phần quý trong rau má đã được nghiên cứu và chứng minh hiệu quả về giảm viêm, thúc đẩy phục hồi mô và tăng tốc quá trình lành da. Nhờ vậy, các sản phẩm dưỡng ẩm chứa rau má là lựa chọn lý tưởng cho da nhạy cảm, da mỏng yếu hoặc da dễ kích ứng mùa đông.
- Yến mạch keo (Colloidal Oatmeal): Yến mạch keo có chứa beta-glucan và avenanthramides, đây là 2 thành phần mang đến nhiều lợi ích cho da như: Làm dịu kích ứng, tạo lớp màng bảo vệ da khỏi tình trạng mất nước, giảm tình trạng đỏ, ngứa da… Chính vì vậy, yến mạch là thành phần được sử dụng nhiều trong các sản phẩm chữa da khô, da viêm cơ địa hay da nhạy cảm.
Dùng kem dưỡng dạng đặc thay cho lotion nhẹ
Theo Harvard Health Publishing (Đại học Harvard) trong bài viết “What to do about dry skin in winter”, kem dưỡng dạng cream hoặc ointment được đánh giá là lựa chọn tối ưu hơn lotion vì chứa tỷ lệ dầu (lipid) cao hơn.
Chính lượng dầu này giúp hình thành một lớp màng khóa ẩm (occlusive layer) trên bề mặt da, hạn chế tình trạng mất nước qua da và giữ cho làn da mềm mịn lâu hơn trong điều kiện lạnh khô.
Lotion thì ngược lại, chứa nhiều nước hơn, kết cấu mỏng nhẹ hơn nên khả năng khóa ẩm thấp hơn, dễ bay hơi và không đủ để dưỡng ẩm cho da khô vào mùa đông.
Dưỡng ẩm cho da khô mùa đông từ bên trong
Nếu như dưỡng ẩm từ bên ngoài giúp xử lý ngay các dấu hiệu da khô như bong tróc, nứt nẻ, căng rát chỉ sau vài lần sử dụng thì dưỡng ẩm từ bên trong đóng vai trò quan trọng không kém, giúp tăng cường độ ẩm tự nhiên, hỗ trợ quá trình tái tạo da và giảm viêm. Điều này đặc biệt cần vào mùa đông khi cơ thể dễ mất nước và hàng rào da suy yếu.
Vậy nên biết được da khô mùa đông nên dùng gì chưa đủ mà cũng cần phải nắm rõ các biện pháp dưỡng ẩm cho da từ bên trong.
Uống đủ nước (1,5–2 lít/ngày)
Mùa lạnh khiến cảm giác khát nước giảm, nhưng cơ thể vẫn liên tục mất nước qua hơi thở và qua da. Việc uống đủ nước giúp duy trì độ ẩm tự nhiên, hỗ trợ tuần hoàn và giữ cho da đàn hồi, căng khỏe. Bạn có thể thay thế một phần nước lọc bằng trà thảo mộc ấm hoặc nước ép ít đường để khiến việc bổ sung nước dễ dàng và hấp dẫn hơn trong những ngày lạnh.
Bổ sung thực phẩm tốt cho da
Theo các chuyên gia từ Harvard Health Publishing (Đại học Harvard), chế độ ăn giàu omega-3, vitamin C, vitamin E, kẽm và rau xanh đậm màu giúp cải thiện cấu trúc da, giảm viêm và tăng khả năng giữ ẩm của da. Cụ thể, các nguồn dưỡng chất này có trong:
- Thực phẩm giàu Omega-3 – chống viêm, tăng độ đàn hồi da: cá hồi, cá trích, cá thu, cá mòi, hạt lanh, hạt chia, óc chó, dầu rong biển (phù hợp cho người ăn chay), dầu hạt cải (canola).
- Thực phẩm giàu Vitamin C – tăng sinh collagen, hỗ trợ hàng rào da: cam, quýt, bưởi, kiwi, dâu tây, việt quất, đu đủ, ớt chuông đỏ, súp lơ xanh (broccoli), cải xoăn (kale), cà chua.
- Thực phẩm giàu Vitamin E – hỗ trợ chống oxy hóa, dưỡng ẩm tự nhiên: hạnh nhân, hạt hướng dương, quả bơ, dầu ô liu, hạt dẻ cười, rau chân vịt (spinach), măng tây, dầu hạt nho, dầu mầm lúa mì.
- Thực phẩm giàu Kẽm (Zinc) – phục hồi mô, giảm viêm và tăng đề kháng cho da cũng như sức khỏe tổng thể: hàu, tôm, cua, cá biển, thịt bò, trứng, đậu lăng, đậu xanh, hạt bí (pumpkin seeds), ngũ cốc nguyên cám, hạt điều.
Hạn chế thực phẩm làm da mất nước
Đồ uống nhiều caffeine, rượu và thực phẩm chiên rán có thể làm tăng tình trạng mất nước, khiến da khô hơn, dễ bong tróc và xỉn màu. Vì thế bạn nên giảm nhóm thực phẩm này nếu muốn giúp da giữ ẩm tốt hơn và ổn định hơn trong mùa đông.
Cách chăm sóc da mặt bị khô
Để giữ cho làn da luôn mềm mịn và khỏe mạnh, Daibaccare khuyên bạn nên áp dụng những cách chăm da mặt bị khô trong mùa đông dưới đây:
- Thoa kem dưỡng da hàng ngày, ngay khi da còn ẩm (trong khoảng 3 – 5 phút sau khi tắm/rửa mặt) để tăng hiệu quả khóa ẩm.
- Không tắm nước nóng quá lâu, chỉ nên tắm 5–10 phút với nước ấm nhẹ để tránh mất lớp dầu bảo vệ da.
- Không dùng sữa rửa mặt hoặc sản phẩm chăm sóc da có cồn khô, hương liệu mạnh… vì dễ gây kích ứng và có thể khiến khô da hơn.
- Bôi kem chống nắng có chỉ số SPF 30+ mỗi ngày, bởi tia UV vẫn hoạt động mạnh ngay cả khi trời lạnh và âm u.
- Dùng máy tạo ẩm (humidifier) trong phòng để hạn chế không khí khô hút ẩm khỏi da.
- Tẩy da chết 1–2 lần/tuần bằng sản phẩm dịu nhẹ để làm sạch lớp da dày sừng, già cỗi, từ đó giúp da hấp thu dưỡng chất từ các sản phẩm dưỡng ẩm tốt hơn.
- Không gãi, không chà xát mạnh khi da đang khô hoặc bong tróc.
Hy vọng những thông tin trên của Daibaccare đã giúp bạn hiểu rõ da khô mùa đông nên dùng gì và cách chăm sóc đúng để bảo vệ làn da trong thời tiết hanh lạnh. Khi kết hợp dưỡng ẩm từ bên ngoài, bổ sung dưỡng chất từ bên trong và duy trì thói quen chăm da khoa học, bạn hoàn toàn có thể giữ cho làn da luôn mềm mại, khỏe mạnh suốt mùa đông. Hãy lắng nghe làn da của mình và lựa chọn sản phẩm phù hợp để tối ưu hiệu quả dưỡng ẩm mỗi ngày. Nếu có bất kỳ thắc mắc nào khác, đừng ngần ngại liên hệ Daibaccare để được chuyên gia giải đáp và hỗ trợ sớm nhất.
