Ngứa là một trong những triệu chứng phổ biến và khó chịu của viêm da cơ địa nên việc tìm kiếm những cách hỗ trợ giảm ngứa viêm da cơ địa, làm dịu da được nhiều người quan tâm. Vậy giảm ngứa viêm da cơ địa bằng cách nào? Cùng theo dõi bài viết dưới đây của Daibaccare để có câu giải đáp.
Vì sao viêm da cơ địa gây ngứa?
Ở người bị viêm da cơ địa, hàng rào bảo vệ da hoạt động kém hiệu quả khiến da dễ mất nước và nhạy cảm hơn với các yếu tố từ môi trường. Đồng thời, phản ứng viêm trong da cũng kích thích các đầu dây thần kinh, tạo cảm giác ngứa.
Cơn ngứa có thể xuất hiện cả ngày lẫn đêm, khiến người bệnh gãi liên tục, làm da trầy xước và tạo thành “vòng xoắn ngứa – gãi – ngứa” khiến tình trạng da trở nên nặng hơn.
Theo American Academy of Dermatology (AAD) – Học viện Da liễu Hoa Kỳ trong chuyên đề “Eczema: Tips to help your child feel better”, viêm da cơ địa, hay còn gọi là chàm, có thể khiến da bị ngứa, rát và nhạy cảm. Ngứa là triệu chứng trung tâm của viêm da cơ địa và việc gãi nhiều có thể làm tổn thương hàng rào bảo vệ da, tăng nguy cơ bị vi khuẩn xâm nhập, gây ra nhiều vấn đề về da khác và khiến viêm da cơ địa dễ bùng phát hơn.
8 cách hỗ trợ giảm ngứa viêm da cơ địa
Dưỡng ẩm đều đặn mỗi ngày hỗ trợ giảm ngứa viêm da cơ địa
Da bị viêm da cơ địa thường dễ mất độ ẩm hơn bình thường, khiến bề mặt da khô ráp, căng… dẫn đến cảm giác ngứa có thể trở nên rõ rệt hơn. Vì vậy, dưỡng ẩm đều đặn là một trong những bước chăm sóc da được nhiều hướng dẫn chuyên môn khuyến nghị.
Theo Học viện Da liễu Hoa Kỳ (American Academy of Dermatology – AAD), việc sử dụng kem dưỡng ẩm thường xuyên là một phần quan trọng trong chăm sóc da viêm da cơ địa. AAD cũng khuyến nghị người viêm da cơ địa nên mang theo kem dưỡng để thoa khi da có cảm giác khô, tránh gãi khi ngứa và có thể bảo quản kem dưỡng trong tủ lạnh để tạo cảm giác mát, dễ chịu hơn khi sử dụng.
Bên cạnh đó, Viện Quốc gia về Chất lượng Y tế và Chăm sóc Sức khỏe Anh (National Institute for Health and Care Excellence – NICE) trong nghiên cứu “Atopic eczema in under 12s: diagnosis and management” cũng khuyến nghị sử dụng sản phẩm làm mềm da (emollient) hằng ngày, kể cả khi da đang ổn định, nhằm duy trì độ ẩm cho da.
Chườm mát hỗ trợ giảm ngứa viêm da cơ địa
Khi vùng da viêm da cơ địa xuất hiện cảm giác ngứa hoặc nóng rát, chườm mát có thể giúp da dễ chịu hơn trong thời gian ngắn. Bạn có thể dùng khăn sạch thấm nước mát, vắt bớt nước rồi đắp nhẹ lên vùng da khoảng 5 – 10 phút.
Lưu ý không chườm đá trực tiếp lên da vì nhiệt độ quá lạnh có thể khiến da bị kích ứng. Sau khi chườm, nên thoa sản phẩm dưỡng ẩm phù hợp để duy trì độ ẩm cho da.
Trong trường hợp ngứa nhiều, cơn ngứa dữ dội và khó chịu, hãy tham khảo ý kiến của bác sĩ về phương pháp quấn ướt (wet wrap therapy). Đây là phương pháp đắp/quấn băng ẩm (bao gồm một lớp gạc/vải ướt bên trong và một lớp khô bên ngoài) lên vùng da bị viêm sau khi đã thoa kem dưỡng ẩm hoặc dùng thuốc theo chỉ định. Quấn ướt giúp cấp ẩm sâu, làm dịu cơn ngứa và tăng cường hấp thu kem dưỡng ẩm.
Tắm đúng cách
Tắm đúng cách cũng là một trong những cách hỗ trợ làm dịu cơ ngứa do viêm da cơ địa. Hiệp hội Chàm Quốc gia Hoa Kỳ (National Eczema Association – NEA) hướng dẫn quy trình tắm rửa khoa học để chăm sóc viêm da cơ địa bao gồm:
- Bước 1 – Tắm nước ấm nhẹ: Sử dụng nước ấm, không dùng nước nóng. Giới hạn thời gian tắm từ 5 đến 10 phút mỗi ngày để tránh làm mất màng ẩm tự nhiên của da.
- Bước 2 – Vệ sinh nhẹ nhàng: Sử dụng chất làm sạch dịu nhẹ dành cho da nhạy cảm. Không dùng bông tắm hoặc chà xát mạnh lên vùng da tổn thương.
- Bước 3 – Khóa ẩm cho da: Sau khi tắm, dùng khăn bông mềm thấm nhẹ lên da (không lau miết), giữ lại một màng ẩm mỏng. Thoa kem dưỡng ẩm ngay sau khi tắm da còn hơi ẩm lên toàn bộ cơ thể để giúp khóa ẩm, duy trì độ ẩm cho da, đồng thời hạn chế mất nước qua da.
https://nationaleczema.org/treatments/bathing/
Lựa chọn quần áo và sản phẩm phù hợp với làn da viêm da cơ địa
Quần áo và các loại nước giặt có thể ảnh hưởng đến cảm giác của làn da viêm da cơ địa. Một số điều chỉnh trong sinh hoạt hằng ngày có thể giúp hạn chế ma sát và giảm các yếu tố không mong muốn tác động lên da.
Bạn nên ưu tiên:
- Mặc quần áo rộng rãi, mềm mại và làm từ cotton hoặc các chất liệu thoáng khí.
- Hạn chế mặc quần áo quá bó sát hoặc từ các chất liệu dễ kích ứng như len, vải thô ráp… vì có thể làm tăng ma sát trên da, khiến da ngứa ngáy khó chịu hơn.
- Tránh để vải len tiếp xúc trực tiếp với da, đặc biệt khi da đang khô hoặc nhạy cảm.
- Chọn bột giặt hoặc nước giặt không hương liệu, không chất tạo màu.
- Giặt quần áo mới trước khi mặc để loại bỏ bụi vải và lượng hóa chất còn sót lại trong quá trình sản xuất.
- Ưu tiên quần áo không có nhãn mác hoặc cắt bỏ nhãn nếu cọ xát vào da.
- Nếu đường may bên trong quần áo khiến da khó chịu, có thể che phủ bằng một lớp vải mềm hoặc lựa chọn trang phục có đường may phẳng.
Điều chỉnh không gian sống phù hợp
Nhiệt độ và độ ẩm của môi trường có thể ảnh hưởng đến cảm giác của làn da viêm da cơ địa. Không khí quá nóng, khô hoặc cơ thể đổ nhiều mồ hôi có thể khiến da trở nên khô hơn và làm cảm giác ngứa rõ rệt hơn ở một số người.
Để giúp làn da dễ chịu hơn, bạn nên:
- Giữ không gian sống mát mẻ, thông thoáng.
- Duy trì độ ẩm không khí ở mức phù hợp, đặc biệt khi sử dụng điều hòa trong thời gian dài.
- Hạn chế ở ngoài trời nắng nóng quá lâu.
- Lau khô mồ hôi nhẹ nhàng bằng khăn mềm khi cơ thể đổ nhiều mồ hôi.
- Lựa chọn quần áo thoáng khí, thấm hút mồ hôi tốt để hạn chế cảm giác bí bách trên da.
Học viện Da liễu Hoa Kỳ (American Academy of Dermatology – AAD) cho biết, thời tiết quá nóng, đổ mồ hôi nhiều và không khí khô là những yếu tố có thể khiến làn da viêm da cơ địa trở nên khó chịu hơn. Việc giữ cơ thể mát mẻ và tránh để da quá nóng là một trong những biện pháp chăm sóc da được khuyến nghị.
Sử dụng thuốc theo hướng dẫn của bác sĩ
Nếu ngứa do viêm da cơ địa kéo dài hoặc ảnh hưởng đến giấc ngủ, chất lượng tinh thần cũng như cuộc sống của người bệnh, bác sĩ có thể cân nhắc một số sản phẩm chuyên dụng. Bạn nên đến bệnh viện để được thăm khám, kê đơn phù hợp. Lưu ý không nên tự ý mua các sản phẩm bôi lên da hoặc dùng đơn thuốc cũ.
Ngủ đủ giấc và giảm căng thẳng
Viêm da cơ địa và giấc ngủ có thể ảnh hưởng qua lại với nhau. Cảm giác ngứa về đêm khiến nhiều người khó đi vào giấc ngủ hoặc dễ thức giấc, trong khi thiếu ngủ và căng thẳng kéo dài cũng có thể khiến làn da trở nên nhạy cảm và cảm giác ngứa rõ rệt hơn.
Để giúp cơ thể và làn da có thời gian nghỉ ngơi, bạn có thể duy trì một số thói quen như:
- Ngủ và thức dậy vào cùng một khung giờ mỗi ngày.
- Giữ phòng ngủ mát mẻ, thoáng khí và tránh để cơ thể quá nóng khi ngủ.
- Hạn chế sử dụng thiết bị điện tử trước giờ đi ngủ.
- Thư giãn bằng cách đọc sách, nghe nhạc, hít thở sâu hoặc thiền nhẹ.
- Tập luyện với cường độ phù hợp và tránh vận động quá sát giờ ngủ.
National Eczema Society (Hiệp hội Chàm Quốc gia Anh) trong nghiên cứu Sleep and eczema cho biết ngứa và gãi vào ban đêm là nguyên nhân phổ biến làm gián đoạn giấc ngủ ở người bị viêm da cơ địa. Tổ chức này khuyến nghị nên giữ phòng ngủ mát mẻ, sử dụng chăn ga và quần áo ngủ bằng chất liệu mềm, đồng thời duy trì thói quen đi ngủ đều đặn để hỗ trợ cải thiện chất lượng giấc ngủ.
Xây dựng chế độ dinh dưỡng phù hợp
Việc duy trì chế độ ăn cân bằng, đa dạng thực phẩm và đáp ứng đầy đủ nhu cầu dinh dưỡng có thể góp phần hỗ trợ sức khỏe tổng thể và làn da.
Theo đó, bạn nên:
- Ăn đa dạng các nhóm thực phẩm như rau xanh, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt, thực phẩm giàu đạm và chất béo lành mạnh.
- Uống đủ nước để đáp ứng nhu cầu của cơ thể.
- Duy trì cân nặng hợp lý và lối sống lành mạnh.
- Theo dõi và đi khám nếu nhận thấy một loại thực phẩm nào đó thường khiến cơ thể hoặc làn da có biểu hiện bất thường sau khi sử dụng.
Ngoài ra, không nên tự ý loại bỏ nhiều nhóm thực phẩm khỏi khẩu phần ăn, đặc biệt ở trẻ nhỏ, nếu chưa có chỉ định từ bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng. Việc kiêng khem không phù hợp có thể làm tăng nguy cơ thiếu hụt dưỡng chất cần thiết cho cơ thể.
Khi nào nên đi khám bác sĩ
Mặc dù nhiều trường hợp viêm da cơ địa có thể được chăm sóc tại nhà bằng cách dưỡng ẩm đều đặn và tránh các yếu tố khiến da khó chịu hơn, người bệnh vẫn nên đến cơ sở y tế nếu xuất hiện các dấu hiệu sau:
- Cảm giác ngứa kéo dài hoặc ảnh hưởng đến giấc ngủ, sinh hoạt hằng ngày.
- Da đỏ nhiều, sưng, rỉ dịch, có mụn mủ hoặc đóng vảy màu vàng.
- Vùng da tổn thương lan rộng hoặc xuất hiện ở những vị trí nhạy cảm như quanh mắt.
- Da không cải thiện sau một thời gian chăm sóc đúng cách.
- Triệu chứng tái diễn nhiều lần hoặc ngày càng nghiêm trọng.
- Trẻ nhỏ quấy khóc, bỏ bú hoặc mất ngủ do ngứa.
- Nghi ngờ da bị nhiễm trùng hoặc có biểu hiện sốt, mệt mỏi.
Để hỗ trợ giảm ngứa viêm da cơ địa, nên kết hợp nhiều biện pháp như dưỡng ẩm đều đặn, tắm đúng cách, tránh gãi, hạn chế tác nhân kích ứng và sử dụng thuốc theo hướng dẫn của bác sĩ khi cần. Daibaccare tin rằng, khi chăm sóc đúng làn da sẽ không chỉ dễ chịu hơn mà còn khỏe mạnh hơn, từ đó hỗ trợ viêm da cơ địa bùng phát.
