Lượng sữa cho trẻ sơ sinh luôn là một trong những vấn đề khiến cha mẹ lo lắng nhất trong những tháng đầu đời của bé. Bởi lo ngại nếu bé bú ít sẽ bị đói, thiếu chất, chậm phát triển, còn bé bú nhiều lại sợ bé bị quá tải dạ dày. Nếu bạn cũng đang băn khoăn không biết nên cho bé bú sữa bao nhiêu là đủ, tham khảo ngay hướng dẫn dưới đây của Daibaccare nhé!
Vai trò quan trọng của sữa mẹ với trẻ sơ sinh
WHO và UNICEF khuyến nghị trẻ sơ sinh nên được bú mẹ trong vòng một giờ đầu tiên sau khi sinh và nên bú mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu đời – nghĩa là không được cho ăn hoặc uống bất kỳ loại thức ăn hay chất lỏng nào khác, kể cả nước.
Bởi nuôi con hoàn toàn bằng sữa mẹ trong 6 tháng đầu đời mang lại nhiều lợi ích cho cả trẻ sơ sinh và người mẹ. Quan trọng nhất là bảo vệ trẻ khỏi các bệnh nhiễm trùng đường tiêu hóa cũng như nhiều vấn đề sức khỏe khác mà không loại sữa công thức nào có thể thay thế.
Cùng với đó, trẻ sơ sinh nên được bú mẹ theo nhu cầu – nghĩa là bú bất cứ khi nào trẻ muốn, cả ngày lẫn đêm.
Tuy nhiên trên thực tế, không phải mẹ nào cũng đủ điều kiện để thực hiện đúng theo khuyến nghị của WHO, không ít trường hợp mẹ bị mất sữa, thiếu sữa hoặc không thể cho con bú vì lý do sức khỏe, tâm lý hoặc hoàn cảnh đặc biệt. Khi đó, sữa công thức đóng vai trò thay thế quan trọng, giúp trẻ vẫn được đảm bảo dinh dưỡng và phát triển bình thường trong những tháng đầu đời.
Lượng sữa cho trẻ sơ sinh theo từng giai đoạn
Không ít cha mẹ lo lắng không biết lượng sữa cho trẻ sơ sinh cần là bao nhiêu và luôn sợ bé bú ít sẽ bị đói, chậm phát triển. Nhưng theo các chuyên gia và trên thực tế, dạ dày trẻ sơ sinh rất nhỏ và tăng dần theo thời gian, lượng sữa cho bé bú cũng vì thế mà cần được điều chỉnh cho phù hợp. Cụ thể:
- Ngày 1 sau sinh: Dung tích dạ dày khoảng 5 – 7 ml, tương đương quả cherry
- Ngày 3 sau sinh: Dung tích tăng lên khoảng 22 – 27 ml, tương đương quả óc chó
- Ngày 7 (1 tuần tuổi): Dung tích đạt khoảng 45 – 60 ml
- 1 tháng tuổi: Dung tích dạ dày khoảng 80–150 ml, tương đương quả trứng gà
- 3 tháng tuổi: Dung tích khoảng 120 – 180 ml
- 6 tháng tuổi: Dung tích dạ dày đạt khoảng 180 – 240 ml
Từ dung tích dạ dày trên, lượng sữa công thức cho trẻ sơ sinh phù hợp sẽ là:
| Độ tuổi của trẻ | Lượng sữa mỗi cữ (ml) | Số lần bú sữa/ngày | Ghi chú chuyên môn |
| 0 – 24 giờ sau sinh | 5 – 7 ml | 8 – 12 lần | Dạ dày trẻ chỉ tương đương quả cherry nên không cần bú nhiều về thể tích nhưng lại yêu cầu nhiều cữ bú/ngày. Thường sẽ khoảng 2 tiếng/cữ. |
| 2 – 3 ngày tuổi | 15 – 30 ml | 8 – 12 lần | Trẻ có thể sụt cân sinh lý nhẹ, lúc này nên cho trẻ bú nhiều cữ để giúp kích thích tiêu hóa và ổn định đường huyết |
| 4 – 7 ngày tuổi | 30 – 60 ml | 7 – 10 lần | Mặc dù lúc này dung tích dạ dày của bé tăng nhanh, nhưng vẫn ưu tiên bú theo nhu cầu và theo cữ, tránh ép bé bú quá no gây nôn trớ |
| 1 – 4 tuần tuổi | 60 – 90 ml | 7 – 9 lần | Hệ tiêu hóa của bé đang hoàn thiện, sẽ có sự khác nhau giữa bé bú mẹ và bú sữa công thức, trẻ bú sữa công thức có thể giãn cữ hơn trẻ bú mẹ |
| 1 – 3 tháng tuổi | 90 – 120 ml | 6 – 8 lần | Đây là giai đoạn “tăng trưởng bứt tốc”; trẻ có thể đòi bú với dung tích sữa nhiều hơn. |
| 3 – 4 tháng tuổi | 120 – 150 ml | 5 – 7 lần | Bé bắt đầu hình thành nhịp sinh hoạt ngày – đêm; số cữ giảm nhưng lượng sữa của mỗi cữ có xu hướng tăng |
| 4 – 6 tháng tuổi | 150 – 180 ml | 5 – 6 lần | Nếu trẻ tăng cân tốt và sức khỏe ổn định, chưa cần ăn dặm sớm, bởi dưới 6 tháng tuổi sữa vẫn là nguồn dinh dưỡng chính. Chỉ nên cho bé ăn dặm sau 6 tháng tuổi |
Cách tính lượng sữa cho trẻ sơ sinh theo cân nặng
Theo nhiều khuyến cáo nhi khoa, trung bình trẻ sơ sinh cần khoảng 75 ml sữa công thức mỗi ngày cho mỗi 453g (1 pound) trọng lượng cơ thể. Đây là mức ước tính giúp cha mẹ hình dung nhu cầu sữa chung của trẻ trong ngày.
Cụ thể, công thức tham khảo được nhiều bác sĩ nhi khoa sử dụng:
Lượng sữa cần/ngày = 150ml sữa × cân nặng (kg)
Ví dụ:
- Bé nặng 4kg, lượng sữa sẽ cần khoảng 600ml/ngày
- Bé nặng 6kg lượng sữa sẽ cần khoảng 900ml/ngày
Lưu ý, công thức này chỉ mang tính tham khảo, không thay thế việc quan sát dấu hiệu no – đói của trẻ.
Dấu hiệu trẻ bú đủ sữa
Bởi mỗi trẻ có khả năng tự điều chỉnh lượng bú theo nhu cầu riêng, vì vậy cha mẹ nên quan sát tín hiệu đói – no thay vì áp dụng cứng nhắc theo con số ở trên.
Theo đó, cha mẹ có thể quan sát dấu hiệu bé đói – no thông qua các cử chỉ của bé.
Dấu hiệu trẻ bú đã no và đủ
- Trẻ bắt đầu quay đầu, bồn chồn hoặc dễ bị phân tâm khi đang bú
- Tăng cân đều theo biểu đồ WHO
- Thay 6 – 8 tã ướt/ngày
- Phân vàng, mềm, không táo bón
- Bé tỉnh táo, da hồng hào
Dấu hiệu trẻ bú chưa đủ hoặc thiếu sữa
- Trẻ bú hết bình nhưng vẫn mút môi, tìm ti hoặc tỏ ra chưa thỏa mãn
- Trẻ tiểu ít, nước tiểu vàng đậm
- Chậm tăng cân
- Bé lừ đừ, quấy khóc kéo dài
- Môi khô, thóp lõm
Dù vậy, lượng sữa cũng cần có giới hạn an toàn. Theo các chuyên gia nhi khoa, trẻ sơ sinh thường không nên uống quá khoảng 960ml sữa công thức trong vòng 24 giờ. Nếu trẻ thường xuyên đòi bú nhiều hơn hoặc ít hơn đáng kể so với mức khuyến nghị, cha mẹ nên trao đổi với bác sĩ nhi khoa để được đánh giá cụ thể.
Trong một số trường hợp, trẻ có nhu cầu mút cao nhưng không thực sự đói, khi đó trẻ có thể chỉ cần ngậm núm vú giả sau cữ bú để được xoa dịu.
Hy vọng với những thông tin trên đây đã giúp cha mẹ tự tin hơn trong hành trình chăm bé yêu, và hiểu rằng lượng sữa cho trẻ sơ sinh không có một con số cố định cho mọi bé. Điều quan trọng nhất là cho bé bú phù hợp với độ tuổi, cân nặng và khả năng tiêu hóa, đồng thời dựa trên dấu hiệu phát triển thực tế. Nếu cha mẹ còn băn khoăn về lượng sữa, cách cho bú hay tăng cân của trẻ, liên hệ Daibaccare để được hỗ trợ và tư vấn nhé!
