Nhiều cha mẹ băn khoăn trẻ sơ sinh tắm mấy lần 1 tuần là hợp lý để vừa đảm bảo vệ sinh, vừa không gây hại cho sức khỏe của trẻ. Thực tế, tần suất tắm cho bé không cần tắm hàng ngày như người lớn vì hệ miễn dịch và làn da của trẻ còn rất nhạy cảm. Việc nắm rõ quy tắc tắm đúng cách sẽ giúp ngăn ngừa các bệnh lý về da và giữ cho bé luôn thoải mái.
Trẻ sơ sinh tắm mấy lần 1 tuần là đủ?
Theo các tổ chức y tế uy tín, trẻ sơ sinh không cần tắm mỗi ngày mà chỉ cần tắm 2 – 3 lần mỗi tuần trong những tuần đầu đời. Và lần tắm đầu tiên cho trẻ sơ sinh đủ tháng, khỏe mạnh nên được trì hoãn ít nhất 24 giờ sau khi sinh.
Bài đăng với tiêu đề “Washing and bathing your baby” trên Dịch vụ Y tế Quốc gia của Vương quốc Anh (NHS – National Health Service) cho biết, bạn không cần phải tắm cho bé mỗi ngày. Thay vào đó, cha mẹ chỉ cần lau sạch mặt, cổ, tay, mông và vùng sinh dục hằng ngày để đảm bảo bé luôn sạch sẽ và thoải mái.
Về tần suất tắm cho bé, trong những tuần đầu sau sinh, cha mẹ chỉ cần tắm cho bé 2 – 3 lần mỗi tuần là đủ để giữ vệ sinh. NHS nhấn mạnh rằng tắm quá thường xuyên có thể làm da bé bị khô do làn da trẻ sơ sinh còn rất mỏng và nhạy cảm.
Đồng quan điểm, bài hướng dẫn về tắm cho trẻ sơ sinh được đăng tải trên Nidirect – cổng thông tin dịch vụ công chính thức của Chính phủ Bắc Ireland chia sẻ, bạn nên tắm cho bé hai hoặc ba lần một tuần, hoặc thường xuyên hơn nếu bé thích.
Lưu ý, không nên tắm cho bé ngay sau khi bú hoặc khi bé đói hay đang buồn ngủ. Cùng với đó, hãy đảm bảo phòng tắm ấm áp và bạn đã chuẩn bị sẵn mọi thứ cần thiết trước khi cho bé vào tắm.
Vì sao không nên tắm trẻ sơ sinh mỗi ngày?
Da trẻ sơ sinh rất mỏng và nhạy cảm
Theo một nghiên cứu được công bố trên Tạp chí Da liễu trẻ em (Pediatric Dermatology), làn da của trẻ sơ sinh mỏng hơn da người lớn khoảng 20-30%. Cùng với đó hàng rào bảo vệ da chưa phát triển hoàn chỉnh, nên da sẽ dễ mất nước và dễ bị kích ứng hơn.
Việc tắm quá thường xuyên có thể khiến da bé nhanh khô và kém thích nghi với môi trường bên ngoài.
Dễ làm mất lớp bảo vệ tự nhiên của da
Trong những ngày đầu sau sinh, da bé được bao phủ bởi vernix caseosa (chất gây) – một lớp màng trắng tự nhiên có tác dụng giữ ẩm, bảo vệ da khỏi vi khuẩn và hỗ trợ hoàn thiện hàng rào da.
Việc tắm hằng ngày, đặc biệt là tắm sớm sau sinh, có thể làm lớp bảo vệ này bị rửa trôi nhanh hơn mức cần thiết, gia tăng tình trạng nhạy cảm của làn da trẻ sơ sinh. Đó cũng là lý do vì sao các chuyên gia khuyên trẻ tắm 2 – 3 lần/tuần khi cha mẹ thắc mắc trẻ sơ sinh tắm mấy lần 1 tuần.
Tăng tình trạng khô da và dễ kích ứng
Nước máy và các sản phẩm làm sạch như sữa tắm hay dầu gội, dù được ghi là dịu nhẹ, lành tính nhưng vẫn có thể làm mất dầu tự nhiên trên da, khiến da bé khô, bong tróc, đỏ da, ngứa hoặc viêm da nếu tắm quá thường xuyên.
Tăng nguy cơ nhiễm lạnh
Khả năng điều hòa thân nhiệt của trẻ sơ sinh còn chưa hoàn thiện nên dễ bị tác động bởi yếu tố bên ngoài. Việc tắm nhiều lần, đặc biệt trong thời tiết lạnh hoặc phòng tắm không đủ ấm, có thể khiến bé dễ bị hạ thân nhiệt, ảnh hưởng đến sức khỏe và giấc ngủ.
Trẻ sơ sinh ít bị bụi bẩn và ra mồ hôi
Trong những tuần đầu đời, phần lớn thời gian của trẻ dùng cho việc ngủ và sinh hoạt chủ yếu xoay quanh 3 việc bú – ngủ – nằm yên, chưa vận động nhiều và hệ thống tuyến mồ hôi chưa phát triển hoàn chỉnh. Vì vậy, bé không cần làm sạch toàn thân mỗi ngày như người lớn.
Việc lau rửa hằng ngày ở các vùng cần thiết (mặt, cổ, nách, mông, bẹn) là đủ để đảm bảo vệ sinh, trong khi vẫn hạn chế nguy cơ khô và kích ứng da.
Đảm bảo rốn luôn khô thoáng
Trong giai đoạn cuống rốn chưa rụng, rốn cần được chăm sóc theo nguyên tắc giữ khô – sạch – thoáng. Việc tắm nhiều lần, đặc biệt là ngâm nước, có thể khiến rốn bị ẩm kéo dài, dẫn đến lâu rụng và tăng nguy cơ nhiễm trùng rốn. Do đó, các chuyên gia khuyến cáo nên hạn chế tắm toàn thân, ưu tiên lau người cho đến khi rốn rụng và lành hẳn.
Theo World Health Organization – Tổ chức Y tế Thế giới, chăm sóc trẻ sơ sinh trong giai đoạn đầu nên ưu tiên giữ ấm, giữ khô và vệ sinh chọn lọc, không cần tắm toàn thân hằng ngày nếu trẻ không bị bẩn.
Trẻ sơ sinh tắm mấy lần 1 tuần và cách vệ sinh khi không tắm bé
Theo khuyến nghị của NHS, trong những ngày không tắm, cha mẹ vẫn cần vệ sinh cho bé hằng ngày để cơ thể bé luôn sạch sẽ và cảm thấy thoải mái. Quy trình vệ sinh đúng là:
- Làm sạch mặt và mắt mỗi ngày: Dùng khăn mềm hoặc bông gạc sạch thấm nước ấm, lau nhẹ nhàng vùng mặt. Với mắt, lau từ khóe trong ra ngoài, mỗi bên mắt dùng một miếng gạc riêng để tránh lây nhiễm chéo nếu không may mắt trẻ bị nhiễm bệnh.
- Vệ sinh cổ, nách và các nếp gấp da: Những vùng da có nếp gấp như cổ, nách, bẹn dễ đọng mồ hôi, sữa hoặc bụi bẩn, nếu không được làm sạch đúng cách có thể dẫn đến hăm/viêm. Để vệ sinh, cha mẹ chỉ cần lau nhẹ, sau đó thấm khô kỹ để tránh ẩm ướt – điều kiện lý tưởng để vi khuẩn, nấm phát triển.
- Làm sạch vùng mông và sinh dục khi thay tã: Mỗi lần thay tã, lau sạch vùng mông và bộ phận sinh dục bằng nước ấm hoặc khăn ướt không mùi, không cồn. Luôn lau từ trước ra sau (đặc biệt với bé gái) để giảm nguy cơ mắc các bệnh liên quan.
- Giữ rốn khô và sạch: Nếu cuống rốn chưa rụng, chỉ cần giữ rốn khô, sạch và thoáng, không cần chạm hay làm sạch nếu không bẩn. Đặc biệt, không bôi, băng gạc hay đắp lá và tránh để vùng rốn bị ẩm ướt khi lau người cho bé.
- Thay quần áo và tã sạch hằng ngày: Ngay cả khi không tắm, việc thay quần áo, tã thường xuyên cũng giúp bé luôn sạch sẽ, dễ chịu và giảm nguy cơ kích ứng da.
Trẻ sơ sinh tắm mấy lần 1 tuần và câu hỏi thường gặp
Trẻ sơ sinh tắm mấy lần 1 tuần và khi nào có thể tắm trẻ sơ sinh nhiều hơn?
Cha mẹ có thể linh hoạt tăng số lần tắm cho trẻ sơ sinh trong một số trường hợp phù hợp, cụ thể:
- Khi rốn đã rụng và lành hoàn toàn: Sau khi cuống rốn rụng và vùng rốn khô, không rỉ dịch. Lúc này, việc tắm toàn thân trở nên an toàn hơn so với giai đoạn còn cuống rốn.
- Thời tiết nóng hoặc bé ra nhiều mồ hôi: Trong những ngày nóng bức, bé có thể ra mồ hôi nhiều hơn, dễ bết dính và khó chịu. Cha mẹ có thể tăng số lần tắm để giúp bé thoáng mát, miễn là tắm nhanh trong phòng kín gió và giữ ấm tốt sau khi tắm.
- Bé bị nôn trớ, cơ thể thường xuyên dính bẩn: Nếu bé hay trớ sữa ra cổ, ngực hoặc người, việc tắm nhiều hơn giúp làm sạch da và hạn chế mùi khó chịu, kích ứng da.
- Khi bé lớn hơn: Khi da bé ổn định hơn và khả năng điều hòa thân nhiệt cải thiện, việc tắm thường xuyên hơn (thậm chí hằng ngày) có thể được cân nhắc, nếu bé thích tắm và không có dấu hiệu khô hay kích ứng da.
Bao lâu thì có thể tắm hằng ngày cho trẻ?
Cha mẹ có thể tắm hằng ngày cho trẻ khi bé khoảng 1 – 2 tháng tuổi, sau khi rốn đã rụng và lành hoàn toàn. Lúc này, da bé ổn định hơn và khả năng điều hòa thân nhiệt cũng tốt hơn. Tuy nhiên, tắm mỗi ngày không bắt buộc, nếu thời tiết lạnh hoặc da bé dễ khô, cha mẹ cũng chỉ nên duy trì tần suất tắm 2 – 3 lần/tuần phù hợp.
Có cần dùng sữa tắm cho bé không?
Da trẻ sơ sinh có thể được làm sạch bằng nước hoặc bằng các sản phẩm tắm gội được thiết kế phù hợp cho trẻ, có pH hơi acid và không chứa xà phòng hay các chất tẩy rửa mạnh để không làm ảnh hưởng đến hàng rào bảo vệ da.
Hy vọng với những thông tin trên đây đã giúp ba mẹ giải đáp được thắc mắc trẻ sơ sinh tắm mấy lần 1 tuần cũng như cách vệ sinh đúng cho trẻ. Nếu cha mẹ còn băn khoăn về cách tắm, vệ sinh da hay chăm sóc rốn cho trẻ sơ sinh, liên hệ để được tư vấn và hỗ trợ sớm nhất nhé!
